Jakiej diety wymaga insulinoodporność?

Do zespołu Onkolmed dołączył bardzo dobry lekarz Elżbieta Wojciechowska-Lampka, specjalista onkolog kliniczny, hematolog, radioterapeuta. Serdecznie zapraszamy na konsultacje. Umów wizytę pod nr tel: 22 6434503 lub 797581010.
Zapraszamy do dr n. med. Ewy Anny Kosakowskiej, specjalisty onkologa klinicznego, chemioterapeuty i psychoonkologa. Wizyty można umawiać pod nr tel. 226434503 lub 797581010.

Dieta w insulinoodpornościCo to jest insulinoodporność?

Insulinooporność (IO) to taki stan, w którym komórki twojego organizmu są mniej wrażliwe na działanie insuliny, która “wpuszcza do nich glukozę”. Często ilość produkowanej insuliny jest w normie, częściej jednak trzustka produkuje ją w nadmiarze, aby uniknąć sytuacji podwyższonego poziomu cukru we krwi. Insulina produkowana w nadmiarze to tak zwany hiperinsulinizm. Stany te mogą występować razem lub oddzielnie. Tak czy owak sprzyjają gromadzeniu się tkanki tłuszczowej, szczególnie w okolicy brzucha i utrudniają odchudzanie.

Jakie są przyczyny insulinoodporności?

Insulinooporność może mieć podłoże genetyczne, np. gdy organizm produkuje hormon o nieprawidłowej budowie (tzw. zespół zmutowanej insuliny). Obniżenie wrażliwości na insulinę może być także wynikiem nadmiaru hormonów działających przeciwstawnie do insuliny, takich jak:

  • kortyzol (zespół Cushinga)

  • glukagon

  • hormon wzrostu (akromegalia)

  • hormony tarczycy (nadczynność tarczycy)

  • parathormon (pierwotna nadczynność przytarczyc)

  • androgeny

Jednak największe ryzyko rozwoju insulinooporności występuje u osób zmagających się z nadwagą i otyłością, ponieważ tkanka tłuszczowa sprawia, że to właśnie ich organizmy są najbardziej oporne na działanie insuliny.

Tkanka tłuszczowa przyczynia się do powstania insulinooporności poprzez produkowanie substancji hormonalnych, które mają działanie przeciwstawne do insuliny lub hamują efekty jej działania, a także poprzez bezpośrednie wydzielanie do krwi tzw. wolnych kwasów tłuszczowych (WKT).

Przy ich nadmiarze organizm zaczyna wykorzystywać je jako źródło energii zamiast glukozy. W konsekwencji glukoza nie jest spalana w tkankach, a jej poziom we krwi wzrasta. Wówczas organizm, dla utrzymania prawidłowego poziomu cukru we krwi, zwiększa wydzielanie insuliny.

Inne czynniki ryzyka to:

  • wiek (ryzyko zachorowania wzrasta wraz z wiekiem)

  • płeć (u mężczyzn częściej diagnozuje się otyłość brzuszną, która jest wysokim czynnikiem ryzyka rozwoju wrażliwości na insulinę)

  • niska aktywność fizyczna

  • wysokokaloryczna dieta

  • stosowanie leków o działaniu diabetogennym (glikokortykosteroidy, diuretyki diazydowe, inhibitory proteazy HIV, tabletki antykoncepcyjne, diuretyki pętlowe, blokery kanału Ca)

  • alkohol

  • palenie tytoniu

  • ciąża

Jakiej diety wymaga insulinoodporność?

Jeśli zdiagnozowano u ciebie insulinooporność, musisz wiedzieć jedno: zmiana stylu życia i diety to konieczność. Bez tego nie ma szans, by poczuć się lepiej, a problem będzie się zaostrzał i może się skończyć rozwojem cukrzycy. I nie ma tak, że stosujesz dietę przez tydzień, a potem rezygnujesz. To musi być zmiana na zawsze. Dlatego dieta powinna być „uszyta” na miarę: pod twoje wyniki badań i inne schorzenia, o ile takie współwystępują z insulinoopornością (na przykład PCOS lub hiperlipidemia). Skoro taka dieta ma być stosowana przez całe życie, to oczywiście powinna brać pod uwagę twoje preferencje żywieniowe, czyli być po prostu dla ciebie smaczna. Dieta w insulinooporności to nie głodówka, mono dieta oparta na niewielu produktach, którą stosujesz tydzień czy dwa. Pamiętaj, że zdrowe podejście do diety opiera się na zmianie nawyków żywieniowych. A te nie zmienią się w ciągu kilku dni. Na to potrzeba czasu i nakładu twojej pracy. Na pewno prościej jest zacząć od konsultacji z doświadczonym dietetykiem, który postawi na twoją edukację, po to, byś wiedział nie tylko, co możesz zjeść, ale też jak jeść, co łączyć, jak często jeść i dlaczego.

Wyeliminuj cukier

Dieta dla insulinoopornych to tak naprawdę dieta zdrowego człowieka oparta o zasady racjonalnego żywienia. Powinna ona bazować na produktach o niskim indeksie glikemicznym, które nie powodują gwałtownego wzrostu poziomu cukru we krwi.

Do produktów niewskazanych dla insulinoopornych należą:

  • oczyszczone produkty zbożowe – białe pieczywo, biały ryż, makaron, drobne kasze (manna, kukurydziana), słodkie bułki, drożdżówki, chałki, biała mąki i produkty z białej mąki, płatki zbożowe błyskawiczne, płatki kukurydziane

  • tłusta wieprzowina (karkówka, boczek, łopatka), tłusta wołowina

  • olej kokosowy, olej palmowy, masło, smalec, łój

  • ziemniaki w formie puree, frytki, ziemniaki smażone

  • duże ilości owoców (najlepiej ograniczyć ich spożycie do 200-300 g dziennie)

  • słodkie jogurty, serki, napoje roślinne (mleka roślinne) z dodatkiem cukru, smakowe

  • cukier biały i brązowy, cukier trzcinowy, cukier puder, miód, syropy (klonowy, z agawy, daktylowy, ryżowy) fruktoza, glukoza, syrop glukozowo-fruktozowy, melasa, słodziki z sacharyną, słodziki z  maltodekstryną

  • słodycze

  • napoje słodzone i napoje 0 kcal, bez cukru, soki owocowe 100%, nektary, wody smakowe, napoje energetyczne, syropy do rozrabiania w wodzie

Warto pamiętać również, że indeks glikemiczny produktów jest tym wyższy, im:

  • są bardziej rozgotowane – należy więc warzywa, ziemniaki i produkty zbożowe gotować al dente

  • są bardziej dojrzałe – dlatego lepiej jest wybierać owoce mniej dojrzałe, np. zielone banany

  • są bardziej rozdrobnione – dlatego lepiej jest jeść warzywa i owoce w całości.

Jadłospis przy insulinooporności powinien więc bazować przede wszystkim na warzywach, a w następnej kolejności na pełnoziarnistych produktach zbożowych, chudym mięsie, rybach, jajkach, półtłustych produktach mlecznych, strączkach, świeżych owocach, orzechach, pestkach, nasionach i olejach roślinnych. Powinien być on również dopasowany do chorób towarzyszących.

Gdzie jest dobry dietetyk?

Ośrodków zdrowia i prywatnych gabinetów jest wiele gdzie przyjmuje jakiś dietetyk. Każdy szuka dobrego specjalisty. Onkolmed Lecznica Onkologiczna jest jednym z takich miejsc gdzie jest Poradnia Dietetyczna, w której przyjmują bardzo dobrzy specjaliści w dziedzinie dietetyki.

W celu umówienia się na konsultację u dietetyka skontaktuj się placówką Onkolmed Lecznica Onkologiczna pod numerem telefonu: 226434503 lub797581010

W artykule wykorzystano materiały pochodzące z: mojdietetyk.pl, poradnikzdrowie.pl, nowa farmacja.pl