Nowotwory zarodkowe (germinalne) jąder - jakie są i gdzie leczyć

Rak zarodkowy jądraCo to nowotwory zarodkowe (germinalne) jąder?

Nowotwory germinalne jąder to nowotwory powstające z komórek nabłonka plemnikotwórczego kanalików nasiennych (nabłonka rozrodczego). 
Komórki te wielopotencjalne - oznacza to, że mogą różnicować się w kierunku tkanek dojrzałych, zarodkowych i pozazarodkowych.
Stanowią one około 90-95% guzów jąder i podzielić je można na nasieniaki - stanowią ok. 1/3 guzów germinalnych i guzy nienasieniakowe – stanowią ok. 1/2 guzów germinalnych.
Nowotwory germinalne jąder bardzo złośliwe, wcześnie dają przerzuty i występują u młodych mężczyzn.
Co ciekawe, w wieku od 15 do 34 roku życia guzy te stanowią najczęstsze nowotwory u mężczyzn. Szczyt ich występowania przypada na 30 rok życia.

Jakie wyróżnia się nowotwory zarodkowe (germinalne) jąder?

Nowotwory germinalne jąder to:

  • nasieniak (seminoma),
  • nasieniak spermatocytowy (seminoma spermatocyticum),
  • rak zarodkowy (carcinoma embryonale),
  • nowotwór pęcherzyka żółtkowego (yolk sac tumor/tumor sinus endodermalis),
  • nabłoniak kosmówkowy (choriocarcinoma),
  • potworniak (teratoma).

Nasieniak (seminoma)

Nasieniak to najczęstszy germinalny nowotwór złośliwy jądra, szybko dający przerzuty do węzłów chłonnych zaotrzewnowych, a następnie do innych narządów takich jak, np.: płuca, wątroba, mózg czy kości. Mimo wszystko ze względu na znaczną wrażliwość na chemioterapię i promienioczułość, jest to też jeden z nielicznych guzów litych, w którego hospitalizowaniu istnieje szansa wyleczenia pacjenta, nawet w przypadku wykrycia już zaawansowanego stopnia choroby, z wystąpieniem odległych przerzutów. Guz najczęściej atakuje mężczyzn po 40. i 50. roku życia.
Dokładne przyczyny rozwoju nasieniaka nie zostały rozpoznane, ale wyróżniono kilka czynników, które zwiększają ryzyko zachorowania na nowotwór jądra:

  • przybyty rak w drugim jądrze,
  • rak jądra u najbliższych członków rodziny,
  • bezpłodność,
  • wirus HIV,
  • zaburzenia genetyczne i rozwojowe,
  • niezstąpienie jądra w dzieciństwie.

Pierwszym i najbardziej sugestywnym objawem raka jądra o typie nasieniaka jest wyczuwalne nowe zgrubienie w okolicy jednego z jąder lub zmiana wielkości/kształtu tego narządu. Należy pamiętać, by z każdym powiększeniem jądra udać się do lekarza pierwszego kontaktu i nie próbować samodzielnie diagnozować, ani tym bardziej leczyć powstałego schorzenia. Opóźnienie leczenia znacznie zwiększa ryzyko rozsiewu choroby do innych narządów oraz obniża szansę na wyleczenie.
Inne (rzadkie) objawy nasieniaka, to:

  • chudnięcie,
  • męczliwość,
  •  obrzęk sutków lub powiększenie okolic piersi (związane z wydzielaniem przez guz hormonów),
  • bóle krzyża związane z uciskiem węzłów chłonnych na nerwy wychodzące z kręgosłupa,
  • duszność oraz przewlekły kaszel (gdy wystąpią przerzuty do płuc).

Należy zwrócić uwagę, że w przypadku nowotworów jądra bardzo rzadko kiedy występują dolegliwości bólowe ze strony krocza. Zapalenia jądra zwykle dotyczą dwóch jąder jednocześnie (nasieniak tylko jednego), a krwiaki lub obrzęki pourazowe występują w krótkim czasie po zaistnieniu przyczyny.

Nasieniak spermatocytowy (seminoma spermatocyticum)

Nasieniak spermatocytowy występuje znacznie rzadziej niż postać klasyczna nasieniaka i raczej u starszych mężczyzn (z reguły po 45 roku życia). Jest zbudowany z okrągłych komórek o różnej wielkości, przypominających prawidłowe spermatocyty. Klinicznie nowotwór ten charakteryzuje się raczej powolnym przebiegiem i dobrym rokowaniem, przerzuty odległe występują sporadycznie. Inne różnice to brak ekspresji łożyskowej fosfatazy alkalicznej (PLAP) w badaniu immunohistochemicznym, nie stwierdza się też aberracji chromosomalnych charakterystycznych dla innych guzów zarodkowych, np. izochromosomu 12p.

Rak zarodkowy (carcinoma embryonale)

Rak zarodkowy w postaci czystej 3% nowotworów germinalnych, carcinoma embryonale wchodzi w skład 47% nowotworów mieszanych. w postaci czystej nie produkuje HCG, może produkować AFP.
jedne z najmniejszych wśród germinalnych. często nacieka torebkę jądra i najądrze. na przekroju miększy niż nasieniak, często krwotoczny, rzadko tworzy torbiele.
Rak zarodkowy zbudowany jest ze „zdecydowanie rakowych” komórek – dużych, anaplastycznych, z amfifilną cytoplazmą, często o niewyraźnych granicach międzykomórkowych. duże, eozynofilne jądra, liczne figury mitotyczne. komórki tworzą zwykle układy gruczołowe, brodawczakowate lub cewkowate, rzadko jednolite „ławice”. Zrąb nie ma cech charakterystycznych i jest zmienny – od ledwie zauważalnego poprzez wyraźny, włóknisty aż po mięsakowaty (przypominający nowotwór z komórek tkanki łącznej). immunohistochemicznie wykazuje typową dla raków ekspresję cytokeratyn. swoistym markerem carcinoma embryonale i ‚carcinoma in situ‚ (mimo, że ten ostatni histologicznie najbardziej zbliżony jest do nasieniaka) jest antygen o nazwie ’43-9F’.

Nowotwór pęcherzyka żółtkowego (yolk sac tumor/tumor sinus endodermalis)

Nowotwór pęcherzyka żółtkowego to bardzo rzadki nowotwór o wyjątkowo wysokiej złośliwości. Powstaje na skutek mutacji, której ulega pierwotna komórka płciowa. Powstała w ten sposób multipotencjalna komórka nowotworowa różnicuje się w kierunku tkanek poza embrionalnych (budujących błony płodowe) i nadmiernie mnoży się tworząc liczne nowotworowe komórki potomne.
U mężczyzn pierwszymi objawami sugerującymi nowotwór pęcherzyka żółtkowego mogą być:

  • niebolesne powiększenie jądra,
  • stwardnienie i nierówność powierzchni jądra,
  • uczucie ciężaru w mosznie.

Nabłoniak kosmówkowy (choriocarcinoma)

Nabłoniak kosmówkowy należy do rzadkich nowotworów u mężczyzn i dotyczy wówczas jąder. Zazwyczaj pojawia się między 20 a 30 rokiem życia. Na ogół rozpoznaje się go już na bardzo zaawansowanym etapie rozwoju. Jest odporny na chemioterapię i dlatego ma znacznie gorsze rokowanie niż rak kosmówki u kobiet. Guz często rozsiewa się na węzły chłonne i inne organy wewnętrzne, w tym wątrobę, płuca, śledzionę, przewód pokarmowy i mózg. Przerzuty mogą pojawiać się nawet bez zajmowania węzłów chłonnych. Rak kosmówki jąder jest trudny do rozpoznania w badaniu palpacyjnym.

Potworniak (teratoma)

Potworniak to jeden z rodzajów nowotworów germinalnych. Rozwija się on z tzw. wielopotencjalnych komórek zarodkowych, czyli takich, które mogą dać początek każdej tkance, jaka tworzy ludzki organizm. Przyczyny ich powstania nie zostały do końca wyjaśnione, jednak podejrzewa się, że w patogenezie biorą udział zaburzenia cyklu podziałów komórkowych. 
W procesie embriogenezy, czyli w okresie formowania zarodka, komórki te zstępują w kierunku swojego miejsca docelowego, jakim są gonady – jądra u mężczyzn. Dlatego właśnie potworniaki najczęściej lokalizują się w tej okolicy. Zdarza się jednak, że w czasie swojej wędrówki komórka zabłądzi i znajdzie się np. w jamie brzusznej, klatce piersiowej, w obrębie głowy i szyi lub jakimkolwiek innym miejscu. Dlatego też lokalizacje potworniaków bywają bardzo zróżnicowane, niekiedy wręcz niezwykłe.
Jeśli chodzi o budowę, potworniaki składają się z komórek, które mogą dać początek każdemu rodzajowi tkanki. Guzy często przybierają nietypowe formy. Mogą mieć postać tworu z zębami i włosami lub torbieli jajników wypełnionych łojem, które osiągają nieraz znaczne rozmiary. Zdarza się również, że potworniak przyjmuje postać guza zbudowanego z pętli jelitowych, mózgu, chrząstki lub kości.  Potworniaki mogą być również zbudowane z komórek, które w prawidłowych warunkach budują tarczycę lub nadnercza, dzięki czemu ich obecność może mieć wpływ na gospodarkę hormonalną organizmu.

Gdzie leczyć nowotwory zarodkowe?

Onkolmed Lecznica Onkologiczna to przychodnia, w której działa Poradnia Nowotworów Układu Moczowego. Pracują w niej bardzo dobrzy lekarze urolodzy, onkolodzy a wśród nich prof. nadzw. dr hab. n. med. Paweł Wiechno. Zajmuje się on między innymi diagnozowaniem i leczeniem nowotworów zarodkowych.

W celu umówienia się na konsultację u urologa, onkologa, skontaktuj się z placówką Onkolmed Lecznica Onkologiczna pod numerem telefonu: +48222902337

 

Źródła:
poradnikzdrowie.pl/zdrowie/nowotwory/nowotwory-germinalne-zarodkowe-rodzaje-aa-86kj-CzXH-Z3J4.html
onkolmed.pl/nasieniak-jadra-przyczyny-objawy-leczenie
portal.abczdrowie.pl/seminoma
wylecz.to/uklad-moczowo-plciowy/nasieniak/
pl.wikipedia.org/wiki/Nasieniak
leczenie-objawy.pl/rak-zarodkowy.htm
medme.pl/choroby/guz-pecherzyka-zoltkowego,149.html
zdrowie.tvn.pl/a/kosmowczak-jakie-sa-przyczyny-objawy-i-leczenie-choroby
aptekagemini.pl/poradnik/zdrowie/co-to-jest-potworniak/ 

Prof. nadzw. dr hab. n. med. Paweł Wiechno

Specjalizacja lekarza: 
Chemioterapia Nowotworów
Onkologia Kliniczna
Urologia

Szanowni Pacjenci,

Przed zapisem do onkologa bardzo prosimy o dokładne zapoznanie się z zakresem działalności danego lekarza (każdy lekarz onkolog leczy inną część ciała). W przypadku problemu z wyborem właściwego specjalisty onkologa, prosimy o kontakt z Recepcją Onkolmed. Chętnie służymy pomocą. W celu prawidłowego zapisu do specjalisty, przeprowadzamy wywiad z Pacjentem. Mając tę wiedzę łatwiej jest nam zaoferować konkretną pomoc i wybór odpowiedniego lekarza.

Ze względu na długą listę oczekujących w przypadku rezygnacji z wizyty prosimy o wcześniejsze jej odwołanie. 

Szanujmy się wzajemnie.