Rakowiak - objawy, diagnoza i leczenie

Co to jest rakowiak?

Rakowiak to  jeden z rodzajów guzów neuroendokrynnych (NET). Jest to rak hormonalnie czynny, co oznacza, że wydziela hormony (m.in. serotoninę). Rakowiak jest najczęściej występującym guzem żołądkowo-jelitowo-trzustkowym.

Rakowiaki to najliczniejsza grupa guzów neuroendokrynnych. Tak jak wszystkie guzy neuroendokrynne rakowiak rozwija się z komórek endokrynnych, które są zlokalizowane w różnych częściach organizmu (w odbytnicy, płucach, okrężnicy i żołądku) jednak najczęściej w przewodzie pokarmowym (jelito cienkie i wyrostek robaczkowy).

Rakowiak głównie rozwija się w organizmie kobiet oraz osób starszych, zaś w przypadku rakowiaka robaczkowego – najczęściej u osób młodych. Oprócz serotoniny, komórki rakowiaka w zależności od miejsca, w którym występują mogą wytwarzać także inne hormony, np. histaminę, wazopresynę i hormon adrenokortykotropowy, powodując niezwykle szeroką gamę objawów lub też przeciwnie – przebiegać całkowicie bezobjawowo.

W przeważającej większości rakowiaki są guzami złośliwymi, jednak w początkowej fazie choroby mogą nie dawać żadnych objawów. Z tego powodu w organizmie człowieka choroba często rozwija się w sposób niezauważony. Do diagnozy dochodzi w momencie gdy rakowiak jest już zaawansowaną postacią nowotworu i daje pierwsze przerzuty.

Rakowiak – jakie są objawy?

Zwykle pojawienie się objawów rakowiaka jest równoznaczne z wysokim stopniem zaawansowania nowotworu lub obecnością ognisk przerzutowych. Okres, kiedy choroba przebiega całkowicie bezobjawowo, trwa kilka, a nawet kilkanaście lat. Niestety, powoduje to, że rakowiaki rzadko są wykrywane we wczesnym stadium zaawansowania.

Jak zatem wykryć rakowiaka? Jak wspomnieliśmy, komórki układu neuroendokrynnego mają zdolność wydzielania hormonów. Za typowe objawy rakowiaka odpowiada serotonina, a są to:

  • nagły, stosunkowo silny ból brzucha, połączony z napadowym zaczerwienieniem twarzy, a czasem tułowia (serotonina powoduje nadmierne rozszerzenie naczyń krwionośnych, co tłumaczy m.in. wspomniane zaczerwienienie);
  • biegunka,
  • ślinotok,
  •  łzawienie,
  • obrzęk twarzy, utrzymujący się kilka dni,
  • przyspieszony oddech,
  • duszność,
  • nadmierne pocenie się,
  • zawroty głowy.

Napad objawów zwykle trwa kilka minut i poprzedzony jest np. spożyciem ostrego posiłku, alkoholu, stresogenną sytuacją oraz przyjęciem niektórych leków. Poziom serotoniny podwyższony nieznacznie, ale przez długi okres czasu doprowadza do powstania wad zastawkowych serca i niewydolności krążenia.

Oprócz serotoniny, komórki rakowiaka mogą wytwarzać także inne hormony, zależnie od lokalizacji guza, zwykle ma to miejsce w przypadku nowotworu zlokalizowanego w oskrzelach. Rakowiak może wydzielać miedzy innymi histaminę, wazopresynę i hormon adrenokortykotropowy, powodując niezwykle szeroką gamę objawów lub też przeciwnie – przebiegać całkowicie bezobjawowo.

Rakowiak – jak wygląda diagnostyka i leczenie?

Wykrycie rakowiaka może być przypadkowe, jeśli guz nie daje objawów. Jednak gdy pojawiają się symptomy nowotworu, a zwłaszcza zespół rakowiaka, diagnostyka opiera się na badaniach obrazowych. Wykonuje się zdjęcie RTG układu pokarmowego z kontrastem i tomografię komputerową. Diagnostyka różnicująca wyklucza inne choroby, m.in. gruczolaka. U osoby z podejrzeniem rakowiaka wykonuje się też badania krwi z uwzględnieniem markerów nowotworowych. Zwykle z wykrytych zmian pobiera się wycinek i poddaje go badaniu histopatologicznemu. Wycinek pobiera się podczas biopsji cienkoigłowej, kolonoskopii lub gastroskopii.

Leczenie rakowiaka opiera się na metodzie chirurgicznej.  Jeśli nowotwór jest w zaawansowanym stadium i dał przerzuty, operację przekłada się do czasu zmniejszenia guza. Rozmiary rakowiaka można zmniejszyć, stosując oktreotyd oraz lanreotyd – analogi somatostatyny, hormonu blokującego wydzielanie m.in. somatotropiny, gastryny, insuliny i hormonu wzrostu. Równolegle w leczeniu łagodzi się objawy, podając choremu stosowne leki.

 Szukając bardzo dobrego onkologa, chirurga, czy chemioterapeutę warto przyjść do Onkolmed Lecznica Onkologiczna gdzie działa Poradnia Nowotworów Układu Pokarmowego z najlepszymi specjalistami w kraju, którzy proponują najnowocześniejsze metody leczenia w tym chemioterapię dootrzewnową w hipertermii (HIPEC).