Krzywica - choroba kości wieku niemowlęcego

Krzywica to choroba kości, którą najczęściej rozpoznaje się u niemowląt i dzieci od trzeciego miesiąca do drugiego roku życia. Na krzywicę najbardziej narażone są dzieci, które mają mały kontakt ze słońcem, pod wpływem którego organizm wytwarza witaminę D - substancję, od której w głównej mierze zależy stan kości i zębów. Jakie mogą być inne przyczyny krzywicy? Jak rozpoznać jej objawy? Na czym polega leczenie?

Krzywica, inaczej choroba angielska, to choroba wieku dziecięcego, której istotą są zaburzenia we wzroście kości i ich zniekształcenia. Najczęściej rozpoznaje się ją u dzieci pomiędzy 3. miesiącem a 2. rokiem życia.

Krzywica - przyczyny

Krzywica u dzieci najczęściej wywołana jest przez niedobór witaminy D3. Prócz wielu licznych zalet (m.in. wzmacniania układu nerwowego i odpornościowego), witamina D3 zwiększa wchłanianie wapnia i fosforu w jelitach, a co za tym idzie, pełni ważną rolę w budowaniu tkanki kostnej dzieci. Następstwem zbyt małej ilości D3 jest niedobór wapnia oraz zmniejszenie zawartości substancji mineralnych w kościach, które stają się bardziej miękkie i podatne na urazy. Inne przyczyny krzywicy to: niedobór wapnia, nadmiar fosforanów w diecie, które hamują wchłanianie wapnia (np. u niemowląt przekarmianych pełnym mlekiem krowim), defekty metaboliczne (np. niewrażliwość na witaminę D).

Krzywica jest zarezerwowana dla niemowląt i małych dzieci – chorują na nią dzieci między trzecim miesiącem a drugim rokiem życia. U dorosłych niedobory witaminy D3 mogą za to powodować osteoporozę.

Krzywica - objawy i zapobieganie

Objawy krzywicy można podzielić na objawy zwiastunowe (wczesne), kostne i ogólnoustrojowe.

Objawy zwiastunowe krzywicy, które pojawiają się najwcześniej, to:

  • drażliwość i niepokój dziecka
  • pocenie się główki niemowlęcia podczas karmienia
  • skłonność do zaparć
  • silny zapach moczu przypominający amoniak.

Krzywica - objawy kostne to:

  • miękka i spłaszczona potylica (tylna część główki dziecka)
  • powiększenie ciemiączek i opóźnienie ich zarastania
  • pogrubienie żeber na granicy połączenia chrząstki z kością, tzw. różaniec krzywiczy
  • deformacje klatki piersiowej (np. dzwonowata klatka piersiowa, kurza klatka piersiowa)
  • deformacje czaszki – zmiana kształtu czaszki z kulistego na zbliżony do graniastego
  • pogrubienie nasad kości rąk, tzw. bransolety krzywicze
  • skrzywienia kręgosłupa – garb krzywiczy
  • skrzywienia kończyn dolnych
  • kolana koślawe lub kolana szpotawe
  • zniekształcenia miednicy
  • bruzda Harrisona
  • płaskostopie.

Ogólnoustrojowe objawy krzywicy:

  • opóźnienie wzrostu
  • opóźnione wyrzynanie się zębów i ich podatność na próchnicę
  • tężyczka
  • obniżona odporność na zakażenia
  • obniżone napięcie mięśniowe (np. rozlany, tzw. żabi brzuch u dziecka)
  • niedokrwistość.

Oprócz zmian kostnych skutkiem niedoboru witaminy D mogą być: stany zapalne skóry, zapalenie spojówek, obniżenie odporności i inne. U osób z nieprawidłowymi receptorami witaminy D występuje także łysienie.

Podczas badania laboratoryjnego krwi diagnozuje się podwyższony poziom fosfatazy alkalicznej i fosforu, zachowując prawidłowy lub nieznacznie obniżony poziom wapnia.

Krzywica - leczenie                            

Po zdiagnozowaniu krzywicy u malucha lekarz pediatra lub lekarz ortopeda zaleci leczenie polegające na uzupełnieniu niedoboru witamin w organizmie. W takim przypadku nie można jednak zastosować dawki uderzeniowej, tylko stopniowo dostarczać dziecku odpowiednich składników. W związku z tym efekty leczenia krzywicy pojawiają się dopiero po pewnym czasie, niekiedy nawet po kilku miesiącach.

U dziecka chorego na krzywicę konieczne jest stosowanie diety bogatej w tłuszcze, dzięki którym witamina D jest lepiej przyswajana przez organizm.

bardzo dobrym i polecanym ortopedą jest Dr n. med. Tomasz Jakutowicz przyjmujący w Poradni Ortopedii Dziecięcej w Onkolmed Lecznica Onkologiczna w mieście warszawa.

Krzywica - zapobieganie

Najłatwiejszym sposobem, by ustrzec dziecko przed chorobą, jest odpowiednia suplementacja. Ważne jednak, by odbywała się ona w porozumieniu z lekarzem (np. maluchy karmione mlekiem modyfikowanym nie potrzebują dodatkowej porcji witaminy D3). Absolutnie nie wolno zwiększać dawki witaminy na własną rękę – jej nadmiar również jest szkodliwy dla dziecka.

Naturalnej witaminy D dostarcza między innymi słońce – a więc po prostu wyjście z dzieckiem na spacer. Znajduje się ona także w jajkach czy rybach morskich.