Jak wygląda rehabilitacja po mastektomii?

Co to jest mastektomia?

Zabieg mastektomii jest wykonywany w leczeniu raka piersi i polega na amputacji (chirurgicznym usunięciu) całkowitej bądź częściowej, jednej lub obu piersi. Amputacja piersi jest zawsze ogromnym przeżyciem dla pacjentek. Stres psychiczny, który wynika z racji choroby nowotworowej i jego umiejscowienia występuje równocześnie z fizycznymi dolegliwościami. Zdarza się, że w niektórych przypadkach amputacji piersi może towarzyszyć usunięcie węzłów chłonnych, powięzi mięśnia piersiowego większego i mięśnia piersiowego mniejszego. Skutkami mastektomii mogą być: zaniki mięśniowe, obrzęk limfatyczny, zmniejszenie wydolności oddychania i układu krążenia, ograniczenie ruchomości w okolicach klatki piersiowej i stawów kończyny górnej, zarosty i blizny oraz zaburzenia symetrii ciała.

Aby temu zapobiec pacjentka powinna być przygotowywana do aktywności fizycznej zarówno przed jak i po operacji. Ćwiczenia fizyczne, które są dopasowywane do sprawności i stanu zdrowia kobiety znacznie ulepszają sprawność kończyny po operowanej stronie, wydolność układu kostnego, sercowo – naczyniowego, ułatwiają utrzymanie prawidłowej masy ciała, a także mają wpływ na poprawę kondycji psychicznej.

Jaki jest cel rehabilitacji po zabiegu mastektomii?

Celem  rehabilitacji  po  mastektomii jest:

  • zwiększenie zakresu ruchów w stawach kończyn, 
  • zwiększenie siły mięśni rąk,
  • zapobieganie lub usuwanie obrzęku w obrębie kończyny,
  • zapobieganie stanom zapalnym, będących skutkiem obrzęku tkanek (tzw. obrzęku limfatycznego),
  • zapobieganie wadom postawy i ich ewentualna korekta,
  • poprawa wydolności organizmu.

Jednak najważniejszym celem rehabilitacji jest przywrócenie równowagi psychicznej pacjentki, tak, aby zaakceptowała  ona swoje ciało i przystosowała się  
do nowego stylu życia.  

Jakie ćwiczenia wykonywane są po zabiegu mastektomii?

Ćwiczenia w 1-3 dobie po zabiegu:

  • dłoń podparta na klinie przeciwobrzękowym – naprzemienne zaciskanie i otwieranie dłoni,
  • dłoń podparta na klinie przeciwobrzękowym – rozstawianie palców szeroko, a następnie łączenie ich razem,
  • w pozycji leżenia tyłem – ruchy zgięcia i wyprostu w stawie łokciowym (dotknięcie dłonią barku),
  • w pozycji leżenia tyłem – obie kończyny górne zgięte w stawach łokciowych. Kończyna po stronie operowanej położona na drugiej kończynie. Przenoszenie obu kończyn ponad głowę – kończyna po stronie operowanej wspomagana przez silniejszą kończynę,
  • w pozycji leżenia tyłem – kończyny górne wyprostowane, kończyna po stronie operowanej założona na drugą kończynę. Przenoszenie prostych kończyn ponad głowę, ze wspomaganiem strony operowanej. Następnie w tej samej pozycji samodzielny ruch obu kończyn do granicy bólu.

Po każdym ćwiczeniu należy wykonać ruch potrząsania całą kończyną –dłoń znajduje się u góry.

Ćwiczenia w 4-6 dobie po zabiegu:

  • w pozycji siedzącej – unoszenia barków do góry oraz krążenia barkami w tył,
  • w pozycji siedzącej – wspomagane przenoszenie kończyn górnych (kończyna po stronie operowanej spoczywa na drugiej kończynie) ponad głowę. Ćwiczenie wykonywane jest w pozycji przy zgiętych stawach łokciowych oraz przy wyprostowanych,
  • w pozycji siedzącej – samodzielne przenoszenie kończyn górnych ponad głowę przodem oraz bokiem (próba złączenia grzbietów dłoni ponad głową).

Ćwiczenia w 7-9 dobie po zabiegu (ćwiczenia z laską gimnastyczną):

  • w pozycji siedzącej, obie ręce trzymają laskę gimnastyczną – przeniesienie prostych w łokciach kończyn ponad głowę, następnie opuszczenie laski na kark (zgięcie stawów łokciowych), ponownie wyprost kończyn ponad głowę i powrót do przodu,
  • w pozycji siedzącej, obie ręce trzymają laskę gimnastyczną –przeniesienie wyprostowanych kończyn ponad głowę i następnie naprzemienne ruchy przenoszenia jednej kończyny do boku (druga kończyna przemieszcza się ponad głowę),
  • w pozycji siedzącej, laska gimnastyczna ustawiona pionowo – chwyt z góry za koniec laski kończyną po stronie operowanej i unoszenie laski wysoko ponad głowę. Ćwiczenia można wykonać ze wspomaganiem, wówczas druga kończyna chwyta laskę niżej i wspomaga ruch,
  • w pozycji siedzącej, obie ręce trzymają laskę gimnastyczną – krążenia ramion „ósemki” z laską gimnastyczną,
  • w pozycji stojącej, przodem do ściany – obie kończyny oparte na ścianie wykonują ruch wchodzenia i schodzenia po ścianie,
  • w pozycji stojącej, bokiem do ściany – kończyna po stronie operowanej oparta na ścianie wykonuje ruch wchodzenia i schodzenia po ścianie bokiem.

Ćwiczenia można wykonywać samodzielnie w domu, jednakże zaleca się je wykonywać pod okiem fizjoterapeuty. W tym celu przychodnia Onkolmed lecznica Onkologiczna przygotowała ofertę rehabilitacyjną dla pacjentek po masektomii. Mogą się one zapisywać do fizjoterapeuty w ramach Poradnii Rehabilitacji Onkologicznej.

W celu umówienia się na konsultację u fizjoterapeuty w Poradnii Rehabilitacji Onkologicznej skontaktuj się z placówką Onkolmed Lecznica Onkologiczna pod numerem telefonu: 226434503 lub 797581010