Czy kości mogą chorować?

Czy nasze kości chorują? Okazuje się, że tak. Poniżej omówiliśmy choroby jakie dotykają kości każdego człowieka.

Kości tworzą szkielet naszego ciała. Układ kostny zapewnia także ochronę dla narządów wewnętrznych i tkanki szpikowej. W ciągu całego naszego życia kości ulegają procesom budowy i niszczenia. Z czasem stają się coraz słabsze. Mogą dotykać je też różne schorzenia. Do chorób kości zaliczamy choroby takie jak:

Poniżej przedstawiamy krótkie opisy każdej z nich.

Krzywica

Krzywica jest chorobą przewlekłą wieku dziecięcego, wywołaną niedoborem witaminy D. Oznacza to, że jest ściśle związana z dietą oraz warunkami życia. Prowadzi do deformacji kostnych, z których najbardziej widoczne są łukowato wygięte podudzia.

Krzywica u niemowląt to zespół nieprawidłowości, które mogą pojawiać się w przebiegu różnych chorób i z różnych przyczyn. Jest następstwem zmniejszonej mineralizacji rosnących kości, narządów o złożonej budowie i fizjologii. Ich osnowę tworzy włóknista macierz, która stopniowo twardnieje, w miarę jak odkładają się w niej kolejne warstwy soli wapnia i fosforu. Witamina D należy do najważniejszych regulatorów tego procesu.

Osteoporoza i osteomalacja

W starszym wieku ujawnia się osteomalacja. Podobnie jak krzywica, powstaje ona na skutek niedoboru wapnia. Natomiast osteoporoza jest schorzeniem, które może zagrażać osobom po 50. roku życia. Częściej dotyczy kobiet, ponieważ powstaje na skutek niedoborów hormonalnych, które pojawiają się u pań w czasie menopauzy. Oba schorzenia przebiegają bezobjawowo, a rozpoznaje się je po częstych złamaniach kości, nawet wskutek niewielkich urazów.

Choroba Albersa-Schönberga

Kości posiadają zdolność do ciągłej zmiany budowy. Odnawiają się co kilka lat. Czasem jednak ten proces zostaje zahamowany, a to może doprowadzić do marmurkowatości kości, czyli choroby Albersa-Schönberga. Jej skutkiem jest przewapnienie kości, czyli – jak to się określa potocznie – „za dużo kości w kości”. Zmiany widać na kościach udowych, promieniowych, piszczelowych, na kościach szczęki – rosną zbyt szybko i stają się ciężkie, twarde i łamliwe. Niestety, zmiany dotyczą całego układu kostnego i zaburzają czynności szpiku – chory ma poważne problemy z krwią. Schorzenie to jest dziedziczne i występuje w kilku postaciach. Jeśli przebiega łagodnie, można je wykryć przez badanie RTG, które wykonuje się przy złamaniu kości. Czasem przebiega złośliwie, do niekorzystnych zmian dochodzi już w życiu płodowym, a ujawniają się one w dzieciństwie. Bardzo często śmierć następuje w pierwszych latach życia i bezpośrednio jest spowodowana niedokrwistością oraz zakażeniami. Zdarzają się przypadki, gdy chory osiąga wiek młodzieńczy i dojrzały.

Choroba Pageta

Schorzenie to polega na tym, że proces wchłaniania składników kości i ich przyrastanie ulega przyspieszeniu, co skutkuje tym, że kości się rozmiękczają i jednocześnie zwiększają swoją objętość oraz długość. Zmiany mogą dotyczyć kości czaszki – powiększa się obwód głowy i dochodzi do zaburzeń ośrodków wzroku, mowy, słuchu. Chorzy bardzo często cierpią na złamania spowodowane błahymi urazami.

Choroba Olliera

Schorzeniu temu towarzyszą guzy chrząstkowe, które tworzą się wewnątrz kości. Ich średnica może wynosić kilka centymetrów. Guzy potrafią rozdymać kość i doprowadzają do zniszczenia, wygięcia czy skręcenia. Chorobę można zaobserwować już u dwuletnich dzieci, które mają zniekształcone przedramiona, koślawe stawy kolanowe i nierównej długości nogi.

Kostnienie niezupełne

To inaczej samoistna kruchość kości, która jest dziedziczona. Kostnienie niezupełne zajmuje nie tylko szkielet, ale także narząd wzroku, ścięgna, skórę, ucho wewnętrzne. Choroba ma trzy postacie: w pierwszej dzieci mogą urodzić się martwe lub czaszka noworodków jest błoniasta. Niekiedy dzieci rodzą się na pozór zdrowe, ale później cierpią na częste złamania kości przy niewielkich urazach, pękają im ścięgna. Trzecia postać tej choroby nazywana jest zespołem van der Hoevego, co przejawia się mętnieniem rogówki, cieńszą skórą, krótkimi i powyginanymi kończynami. Rzadko występuje skrzywienie kręgosłupa, kurza klatka piersiowa, pająkowate palce rąk i zniekształcenie uzębienia.

Martwica kości i zawał kości

Martwicę kości powoduje złe ukrwienie – to skutek zapalenia tętnic, zapaleń szpiku kostnego i okostnej. Mogą ją wywołać toksyny bakteryjne, zatrucie rtęcią i ołowiem, ultradźwięki, oparzenia czwartego stopnia i ciężkie odmrożenia. W środku kości tworzy się martwiak i leży luźno w jamie wysłanej zbitą warstwą kostną. Zawał kości powstaje przez przerwanie dopływu krwi tętniczej do miękkich części w nasadach kości. Zazwyczaj obejmuje nasady kości udowych oraz drobnych kości nadgarstka i śródstopia.

Gruźlica kości

Gdy prątki gruźlicze przeniosą się z płuc do kości, chory początkowo szybko się przemęcza, ma stan podgorączkowy, cierpi na niedokrwistość i bóle zajętego odcinka kośćca czy stawu – ból nasila się w nocy. Wokół ognisk pojawiają się ropnie, którym nie towarzyszy zaczerwienienie czy obrzęk. Jeżeli choroba zostanie wcześnie wykryta, wystarczy zażywanie leków. Późne rozpoznanie może skończyć się amputacją chorego fragmentu kości.

Nowotwory kości

Nowotwory kości to schorzenia, które są przeżutami przy innych chorobach nowotworowych. Nigdy nie występują jako nowotwory pierwotne.

Bardzo dobrą poradnią ortopedyczną jest Poradnia Ortopedii Ogólnej w Onkolmed Lecznica Onkologiczna w mieście Warszawa. Bardzo chwalonym i polecanym lekarzem specjalistą w dziedzinie ortopedia jest dr n. med. Tomasz Jakutowicz.