Choroba Parkinsona - przyczyny, objawy i leczenie

Jaką chorobą jest choroba Parkinsona?

Choroba Parkinsona jest postępującym schorzeniem mózgu. Objawy - sztywność, spowolnienie oraz drżenie spoczynkowe prowadzą do narastającej niesprawności ruchowej. W największym stopniu upośledzone są ruchy precyzyjne: choremu coraz większą trudność sprawia np. pisanie, zapinanie guzików, spożywanie posiłków.

Choroba Parkinsona wzięła swoją nazwę od nazwiska angielskiego lekarza Jamesa Parkinsona, który jako pierwszy dokładnie opisał jej objawy w 1817 roku. Jest ona jedną z najczęstszych chorób zwyrodnieniowych układu nerwowego. Najbardziej charakterystycznym objawem jest zanik komórek istoty czarnej i spadek stężenia dopaminy do około 20 procent wartości prawidłowych. W Polsce cierpi na nią około 80 tysięcy osób. Dotyka zwykle ludzi starszych, po 50-60. roku życia, a częstotliwość jej występowania wzrasta z wiekiem.

Choroba Parkinsona - jakie są przyczyny choroby Parkinsona?

Jak dotąd przyczyna choroby Parkinsona nie jest znana. Natomiast został zidentyfikowany sam proces patologiczny, którego istotę stanowi postępujące zwyrodnienie oraz zanik komórek nerwowych (neuronów) istoty czarnej śródmózgowia. Komórki te odpowiedzialne są za produkcję neuroprzekaźnika zwanego dopaminą, który odpowiada za czynność motoryczną (ruchową), koordynację oraz napięcie mięśniowe. W przebiegu schorzenia dochodzi do zmniejszenia ilości dopaminy w jądrach podkorowych. Dopiero zniszczenie ok. 80% puli neuronów dopaminergicznych skutkuje ujawnianiem się objawów chorobowych, dzieje się tak dzięki bardzo dużym możliwościom kompensacyjnym ludzkiego mózgu. Rozpatrując etiologię choroby bierze się również pod uwagę uwarunkowania genetyczne, w kilku procentach schorzenie występuje rodzinnie.

Choroba Parkinsona - jakie są objawy choroby Parkinsona?

Choroba Parkinsona rozwija się bardzo wolno i pierwsze objawy pojawiają się dopiero po kilku latach – inaczej jak w łupieżu pstrym. Najczęściej choroba diagnozowana jest u osób, które ukończyły 65 lat (dotyka 1-2% osób). Typowe objawy parkinsona występują wtedy, gdy uszkodzeniu ulega ok. 80% komórek odpowiedzialnych za produkcję dopaminy, a jej poziom spada do 20% zapotrzebowania.

Wczesnymi sygnałami choroby jest uczucie zmęczenia, znużenia, zmienności nastrojów. Wskazaniem do wizyty u lekarza są:

  • spowolnienie ruchów,
  • problemy z koordynacją ruchową,
  • zachwiania równowagi.

Najbardziej charakterystycznym objawem na tym etapie choroby jest drżenie spoczynkowe, polegające na drżeniu pojedynczych palców lub całej dłoni w okresie ich swobodnego położenia na stole lub kolanach.

W miarę postępu choroby pojawiają się kolejne objawy utrudniające normalne funkcjonowanie. Wpływają one na pogorszenie komfortu życia pacjenta i jego najbliższych. Do typowych objawów stanu zaawansowanego choroby Parkinsona można zakwalifikować:

  • częstą utratę równowagi (upadki),
  • problemy z pamięcią krótką (pamięta wydarzenia z przed lat, ale nie pamięta zadanego pytania),
  • stopniowy zanik umiejętności pisania, spowodowany drżeniem ręki,
  • postępujące problemy z mową,
  • spadek ciśnienia,
  • stany depresyjne i lękowe.

Na taki postęp choroby lekarz powinien przygotować pacjenta i jego rodzinę. Taka wiedza ułatwi im odpowiednie przygotowanie się i szukanie pomocy i wsparcia w licznie działających fundacjach.

Choroba Parkinsona – jak przebiega leczenie choroby Parkinsona?

Nie istnieje leczenie przyczynowe, które całkowicie zahamowałoby rozwój choroby Parkinsona. Współczesna medycyna dysponuje jednak lekami, które pozwalają opóźnić o kilka lat wystąpienie nasilonych objawów choroby, przedłużają czas przeżycia chorych niemal do czasu przeżycia w populacji ogólnej i znacząco poprawiają jakość życia pacjenta. Należą do nich:

  • Lewodopa – lek będący prekursorem dopaminy.
  • Agoniści dopaminy (np. bromokryptyna, pramipexol) – leki „naśladujące” działanie dopaminy.
  • Selegilina – lek blokujący monoaminooksydazę typu B – enzym rozkładający dopaminę

.

W leczeniu objawowym choroby Parkinsona niedoceniane, a często istotne są takie elementy postępowania, jak:

  • dieta – powinna być dobrana indywidualnie, by nie dopuścić do zmiany masy ciała, zawierać odpowiednie proporcje płynów i błonnika; poza tym pacjenci przyjmujący lewodopę powinni przyjmować mniejszą ilość białka,
  • odpowiedni tryb życia,
  • rehabilitacja ruchowa – zaleca się ćwiczenia zapobiegające rozwojowi zmian zwyrodnieniowych i zespołów bólowych i poprawiające ogólną kondycję ruchową,
  • intensywne leczenie współistniejących zaburzeń, takich jak zaparcia czy depresja.

Chorych na chorobę Parkinsona niereagujących na konwencjonalne leczenie farmakologiczne, szczególnie w razie nasilonego drżenia, możemy obecnie próbować leczyć, stosując jedną z nowych technik chirurgicznych:

  • talamotomię - zabieg, podczas którego neurochirurg niszczy niewielki obszar struktury mózgu zwanej wzgórzem, osiągając w ten sposób zmniejszenie drżenia u ok. 80-90% chorych,
  • przeszczepianie komórek macierzystych pochodzących z płodów do jąder podstawy w celu odnowy komórek wytwarzających dopaminę – technika eksperymentalna i budząca wiele kontrowersji, aczkolwiek pewna liczba tak leczonych chorych wykazuje znaczną poprawę, a u niektórych z nich poprawa jest tak duża, że mogą grać w tenisa, jeździć na nartach i prowadzić samochód.

Parkinsonizm polekowy leczony jest poprzez podawanie leków z grupy cholinolityków, które zmniejszają ilość acetylocholiny, a dokładniej wyrównują zależność poziomu adrenalina - acetylocholina.

W celu umówienia się na konsultację u neurologa  w mieście Warszawa skontaktuj się z placówką Onkolmed Lecznica Onkologiczna pod numerem telefonu: 226434503 lub 797581010